رفع سوءاثر چک برگشتی در شرایطی که لاشه چک در دسترس نیست، همچنان امکانپذیر است. بر اساس مقررات بانکی، ارائه رضایتنامه رسمی از سوی دارنده نهایی چک در سامانه صیاد میتواند جایگزین لاشه چک شده و مبنای حذف سابقه چک برگشتی از سوابق صادرکننده قرار گیرد.
به گزارش الفباخبر، چک همچنان یکی از مهمترین ابزارهای پرداخت در مبادلات اقتصادی کشور محسوب میشود و با اجرای قانون جدید چک و راهاندازی سامانه صیاد، شفافیت و نظم بیشتری در فرآیند صدور و انتقال آن ایجاد شده است. با این حال، یکی از پرسشهای رایج میان فعالان اقتصادی و صاحبان کسبوکار، نحوه رفع سوءاثر چک برگشتی در شرایطی است که لاشه چک در اختیار صادرکننده قرار ندارد.
مطابق ضوابط بانکی، ارائه اصل چک یکی از روشهای اصلی برای رفع سوءاثر از چک برگشتی است، اما قانون برای مواردی که لاشه چک مفقود شده یا در دسترس نیست، راهکار جایگزین نیز پیشبینی کرده است.
رضایتنامه رسمی؛ جایگزین قانونی لاشه چک
بر اساس مقررات جاری، در صورتی که لاشه چک در اختیار صادرکننده نباشد، دارنده چک میتواند با مراجعه به دفتر اسناد رسمی، رضایتنامه رسمی برای رفع سوءاثر صادر کند.
پس از ارائه این رضایتنامه به بانک مربوطه، فرآیند بررسی و رفع سوءاثر مطابق مقررات بانکی انجام میشود و بانک میتواند سابقه منفی ناشی از چک برگشتی را اصلاح کند.
این روش یکی از مهمترین راهکارهای قانونی برای حل مشکلات ناشی از مفقودی چک یا عدم دسترسی به اصل آن محسوب میشود.
نقش دارنده نهایی در سامانه صیاد چیست؟
یکی از مهمترین نکات در فرآیند رفع سوءاثر چک برگشتی، احراز هویت دارنده نهایی چک است.
مطابق مقررات، رضایتنامه باید توسط شخصی صادر شود که بر اساس آخرین اطلاعات ثبتشده در سامانه صیاد، مالک قانونی چک شناخته میشود. از آنجا که تمامی نقلوانتقالات چکهای صیادی در این سامانه ثبت میشود، بانکها برای تشخیص مالک نهایی به سوابق انتقال ثبتشده در سامانه استناد میکنند.
به همین دلیل، صرف ارائه رضایتنامه از سوی دارندگان قبلی چک برای رفع سوءاثر کافی نخواهد بود.
اگر چک چند بار منتقل شده باشد چه باید کرد؟
در برخی موارد، چک پس از صدور گواهی عدم پرداخت میان چند شخص مختلف انتقال یافته است. در چنین شرایطی، تنها رضایت آخرین دارنده ثبتشده در سامانه صیاد معتبر خواهد بود.
بانکها برای انجام فرآیند رفع سوءاثر، وضعیت مالکیت چک را بر اساس اطلاعات سامانه بررسی میکنند و رضایت اشخاصی که در حال حاضر دارنده قانونی چک نیستند، مبنای اقدام قرار نمیگیرد.
این موضوع در معاملات تجاری که چکها به دفعات میان افراد مختلف منتقل میشوند، اهمیت ویژهای دارد.
وضعیت چکی که دوباره به صادرکننده بازگشته است
گاهی ممکن است چک پس از چند مرحله انتقال، مجدداً به صادرکننده بازگردد اما لاشه آن در اختیار وی نباشد. در چنین شرایطی نیز برای رفع سوءاثر، لازم است آخرین دارندهای که چک را به صادرکننده منتقل کرده است، رضایتنامه رسمی تنظیم کند.
پس از ارائه این مدرک به بانک، امکان انجام مراحل قانونی رفع سوءاثر فراهم خواهد شد.
توصیه کارشناسان برای تسریع در رفع سوءاثر چک
کارشناسان بانکی توصیه میکنند متقاضیان پیش از مراجعه به شعب بانکی، ابتدا وضعیت دارنده نهایی چک را از طریق سامانه صیاد بررسی کنند.
همچنین آمادهسازی مدارک مورد نیاز از جمله رضایتنامه محضری پیش از مراجعه به بانک، میتواند از بروز تأخیر در فرآیند اداری و مراجعات مکرر جلوگیری کند.
با توجه به نقش مهم چک در گردش مالی بنگاهها و معاملات اقتصادی، آگاهی از مسیرهای قانونی رفع سوءاثر میتواند به کاهش اختلافات حقوقی و تسهیل روند تسویه تعهدات مالی کمک کند.
